Vergoeding slaapmiddelen en kalmeringsmiddelen 2026

Heb je last van slaapproblemen? Ga dan langs de huisarts. De huisarts kan je adviseren en je eventueel verwijzen naar een therapeut of psycholoog. Soms kan de huisarts je bepaalde slaapmedicatie voorschrijven. Krijg je een vergoeding voor slaapmiddelen en kalmeringsmiddelen via de basisverzekering?

Bas Knopperts, Expert zorgverzekeringen

Bijgewerkt: 30 oktober 2024

Vergoeding in het kort

Bij slaapproblemen kun je naar de huisarts. De huisarts zal op basis van dit gesprek bepalen wat er nodig is.
Zo kan de huisarts je doorverwijzen naar een psycholoog of slaapkliniek. Maar je kan ook slaapmiddelen of kalmeringsmiddelen voorgeschreven krijgen.
Slaapmiddelen en kalmeringsmiddelen worden niet vergoed vanuit de basisverzekering.
Heb je vanwege een chronische aandoening slaapmiddelen of kalmeringsmiddelen nodig? In dat geval krijg je deze medicatie wel vergoed via de basisdekking. Je betaalt dan ook eigen risico.
Wanneer het slaapmiddel of kalmeringsmiddel niet is opgenomen in het Geneesmiddelenvergoedingssysteem (GVS), kan het zijn dat je een eigen bijdrage moet betalen.

Vergoeding basisverzekering

Heb je slaapproblemen en wil je om die reden slaapmiddelen of kalmeringsmiddelen (benzodiazepinen) gebruiken? Geneesmiddelen die voorgeschreven kunnen worden zijn bijvoorbeeld oxazepam, diazepam of temazepam. Voor slaapproblemen worden deze geneesmiddelen niet vergoed via de basisverzekering.

Je krijgt wel een vergoeding voor slaap- en kalmeringsmiddelen in de volgende gevallen:

Je hebt epilepsie en gebruikt benzodiazepinen om aanvallen te voorkomen of te behandelen.
Je hebt een angststoornis en een behandeling met minstens twee antidepressiva gehad die niet aanslaan.
Je hebt meervoudige psychiatrische problemen, waarbij een hoge dosis slaapmiddelen of kalmeringsmiddelen een noodzakelijk onderdeel van de behandeling is. Bijvoorbeeld bij het afkicken van alcohol of drugs.
Je hebt last van spierspasmen door een zenuwaandoening en/of kan niet goed lopen en andere medicatie werkt voor jou niet.
Je bent terminaal ziek en gaat slaapmiddelen of kalmeringsmiddelen gebruiken om het bewustzijn te verlagen (palliatieve sedatie).

Kom je wel in aanmerking voor een vergoeding voor slaapmiddelen en kalmeringsmiddelen uit de basisverzekering? Dan wordt het eigen risico aangesproken. Het eigen risico is 385 euro in 2026. Dit is het drempelbedrag dat iedereen van 18 jaar en ouder in Nederland betaalt wanneer gebruik wordt gemaakt van zorg binnen de basisdekking.

Eigen bijdrage slaapmiddelen en kalmeringsmiddelen

Staat het slaapmiddel of kalmeringsmiddel dat je voor jouw aandoening mag gebruiken in het GVS? Dan krijg je het middel via de basisdekking volledig vergoed. Als het geneesmiddel niet in het GVS voorkomt, moet je vaak een eigen bijdrage betalen. In 2026 is de eigen bijdrage voor geneesmiddelen maximaal 385 euro per jaar.

Vergoeding aanvullende verzekering slaapproblemen

Misschien heb je slaapproblemen en kom je daarom niet in aanmerking voor een vergoeding via de basisverzekering. Er bestaat verder geen aanvullende verzekering voor slaapmiddelen of kalmeringsmiddelen. Sinds 2009 worden slaap- en kalmeringsmiddelen alleen nog vergoed vanuit de basisverzekering voor een beperkte groep patiënten. Deze geneesmiddelen hebben namelijk een erg verslavende werking. Daarom was er vaak sprake van chronisch gebruik.

Vergoeding slaapcursussen

Je kunt bij slaapproblemen melatonine gebruiken. Hier heb je geen recept voor nodig. Daarnaast zijn er slaapcursussen. Hiervoor kun je meestal wel een aanvullende verzekering afsluiten. Zoek van tevoren eerst goed uit hoeveel een slaapcursus kost. Soms is de premie die je betaalt voor een aanvullende verzekering uiteindelijk hoger dan de kosten voor de slaapcursus. In dat geval kan je de slaapcursus beter zelf betalen.

Vergoeding slaaptherapie

Soms kan de huisarts je verwijzen naar een slaapkliniek voor slaaptherapie. Om voor een vergoeding in aanmerking te komen moet er sprake zijn van een comorbide diagnose. Dat wil zeggen dat je naast slaapproblemen ook last hebt van stemmingsproblemen of angstklachten.

Verder is de vergoeding afhankelijk van de soort zorgpolis die je hebt gekozen. Bij een budgetpolis is er geen vrije zorgkeuze. Dit betekent dat er maar weinig gecontracteerde zorgaanbieders zijn waar je uit kunt kiezen. De vergoedingen voor slaaptherapie zijn in dit geval zeer beperkt. Heb je een naturapolis afgesloten? Dan heb je een beperkte vrije zorgkeuze. Slaaptherapie wordt voor 50% tot 70% vergoed. Met een restitutie kan je naar elke zorgaanbieder voor slaaptherapie. Hiervan krijg je 70% tot wel 100% vergoed.

Heb ik een eigen bijdrage?

Lijd je aan een bepaalde aandoening? Dan vergoedt de basisverzekering de slaapmiddelen en kalmeringsmiddelen.

Je kan altijd navragen bij je zorgverzekeraar of je in jouw situatie een vergoeding krijgt voor een slaapmiddel of kalmeringsmiddel.

Welke slaappillen worden vergoed?

Slaappillen die worden vergoed zijn benzodiazepinen, zoals temazepam, zopiclon of zolpidem. Deze slaapmiddelen worden alleen vergoed via de basisverzekering als je tot een beperkte groep patiënten behoort.

Welke kalmeringsmiddelen worden vergoed?

Kalmeringsmiddelen, zoals diazepam, oxazepam of lorazepam, worden vergoed via de basisverzekering. Net als bij slaapmiddelen geldt dat je deze kalmeringsmiddelen alleen vergoed krijgt als je aan een bepaalde aandoening lijdt, bijvoorbeeld epilepsie of een angststoornis.

Bronnen en expertise

Bij het samenstellen van deze pagina zijn de volgende bronnen geraadpleegd:

Informatie gecontroleerd door expert

Bas Knopperts

De informatie op deze pagina is gecontroleerd door Bas Knopperts. Hij is specialist op het gebied van zorgverzekeringen en een veelgevraagd expert in de media. Bijvoorbeeld bij AD.nl en NOS.

De informatie op deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 30 oktober 2024.

Disclaimer

Het gebruik van de informatie is volledig de verantwoordelijkheid van de lezer. Independer staat niet in voor de medische correctheid, volledigheid en effectiviteit. Bekijk voor meer informatie ook ons redactioneel beleid.