Energiecontract vergelijken: een stappenplan

Om tot het beste energiecontract voor jouw situatie te komen, moet je een aantal stappen ondernemen. Zo weet je zeker dat je de juiste keuze maakt.

Stap 1: Wat vind je belangrijk?

Wil je groene energie uit Nederland? Kies je voor een vast-, variabel- of toch liever een dynamisch contract? En wat zijn de teruglevertarieven van jouw (potentiële) nieuwe energieleverancier? Er zijn heel veel verschillende opties die allemaal leiden tot een andere energieleverancier. Bepaal voor jezelf van tevoren wat je belangrijk vindt. Zo kun je makkelijk bepaalde energieleveranciers in overweging nemen of juist buiten beschouwing laten.

Stap 2: Invullen van je gegevens

Om een inschatting te maken van de energieleverancier die jou het goedkoopste energiecontract kan aanbieden, hebben we wat gegevens van je nodig. Zoals waar je woont, of je stroom, gas, of allebei nodig hebt, en of je zonnepanelen hebt. Ook moet je het jaarverbruik in energie van je gezin invullen. Heb je dat niet bij de hand? Dan kun je via onze website een inschatting maken.

Stap 3: Vergelijk energieleveranciers en kies jouw favoriet

Heb je een leverancier gevonden die bij je past? Voldoet die aan al je wensen? Dan kun je gemakkelijk het energiecontract aanvragen. Je vult alleen nog enkele gegevens in, die op het contract moeten staan. Wij sturen jouw gegevens door naar de energieleverancier. Je nieuwe contract gaat dan (meestal) in op de door jouw aangegeven datum. De nieuwe leverancier zegt je oude contract op. Tenzij je bent verhuisd; dan moet je het contract op je oude adres zelf opzeggen.

Nieuw energiecontract afsluiten? Hier moet je op letten

Ben je op zoek naar een nieuw energiecontract? Dan zijn er een aantal dingen waar je op moet letten. Je hebt namelijk de keuze tussen verschillende looptijden, tarieven en soorten stroom. De energiecontracten van de verschillende leveranciers kan je op die punten met elkaar vergelijken.

1: Looptijd van het energiecontract

De looptijd van het energiecontract is de periode dat je aan een contract vastzit. Er zijn twee soorten looptijden: bepaalde (of vaste) en onbepaalde looptijd.

Energiecontracten met bepaalde of vaste looptijd

Er zijn contracten af te sluiten met een vaste looptijd. In de regel is dit één, twee, of drie jaar lang. De voorkeur voor het soort contract ligt per persoon anders. De ene wil drie jaar lang niet over diens contract nadenken, de ander wil elk jaar vergelijken en de mogelijkheid hebben om over te stappen. 

Vaste contracten hebben ook vaste prijzen. Dat betekent dat je de gehele looptijd van het contract dezelfde prijs betaalt. Dit kan een voordeel zijn als de marktprijzen voor energie hoger worden. Maar duiken de prijzen onder de prijzen in je contract? Dan betaal je te veel. Je kunt een vast contract wel eerder opzeggen, maar dan betaal je een opzegvergoeding.

Energiecontracten met een onbepaalde looptijd

Bij een energiecontract met een onbepaalde looptijd zit je niet aan een bepaalde periode vast. De contracten zijn vrij opzegbaar (maar hebben wel een opzegtermijn van minstens één maand). Contracten met een onbepaalde looptijd worden vaak 'variabele contracten’ genoemd, omdat de prijzen ook variabel of zelfs dynamisch zijn. Deze kunnen dus veranderen, want je betaalt de marktprijs van energie.

2: Energietarieven: vast, variabel of dynamisch

  • Vaste tarieven bepaal je bij het aangaan van het contract. Dit is wat je in de looptijd van het contract betaalt voor energie. Als de energie duurder wordt, is dat voordelig, maar gaat de marktprijs van energie omlaag, dan betaal je dus te veel. Dit is vooral interessant als je zekerheid wil hebben.
  • Bij variabele tarieven past de energieleverancier de tarieven eens in de zoveel tijd aan. In de regel is dat elke maand. Er zijn ook nog variabele contracten die de prijs ieder kwartaal of iedere 6 maanden aanpassen. Het kan wel vaker gebeuren, dit kan per verzekeraar verschillen. Je prijs verandert mee met de markt, en dit is dan ook vooral interessant als je denkt dat de prijzen snel zullen dalen.
  • Dan heb je nog dynamische tarieven. Deze veranderen nog vaker, namelijk elke dag. De prijs is dan bepaald op basis van vraag en aanbod op de energiebeurzen.

De tarieven worden bepaald door meerdere factoren. Allereerst heb je natuurlijk de vaste leveringskosten. Deze worden bepaald door de leverancier. Je betaalt ook energiebelasting, wat vanuit de overheid wordt bepaald. Die verandert maximaal 1 keer per jaar. Tot slot heb je nog de vaste netbeheerkosten. Deze worden bepaald door de netbeheerder die de stroom aan je levert. Je netbeheerder kun je niet kiezen, want die is gekoppeld aan je woonplaats.

Sommige leveranciers geven een extraatje. Zoals een korting, of een gadget. Dit klinkt aantrekkelijk, maar soms betaal je deze uiteindelijk wel zelf, door bijvoorbeeld verhoogde leveringskosten of een hoger tarief voor stroom en gas.

3: Duurzaamheid: heb ik echt groene stroom?

Misschien heb je weleens gehoord van ‘sjoemelstroom’. Dit is stroom die als groene stroom wordt verkocht, maar eigenlijk vergroend is. Kort gezegd is dat stroom die niet groen is opgewekt, maar waarvoor een certificaat uit een groen land wordt gekocht om deze als groen te kunnen verkopen. Als je écht groene stroom wil, duurzaam opgewekt in Nederland? Kijk dan goed in onze vergelijker of de leverancier groene, duurzame energie levert.

4: Algemene voorwaarden

In de algemene voorwaarden vind je vaak de betalingswijze, hoe klachten worden afgehandeld, hoe de levering van energie plaatsvindt en hoe je het contract verlengt of opzegt. Energieleveranciers zijn wettelijk niet verplicht om algemene voorwaarden op te stellen, maar de energiebranche heeft na overleg met de Consumentenbond besloten om dit wel te doen. Wanneer je een contract afsluit bij een energieleverancier, moet je de algemene voorwaarden ontvangen of op de website terug kunnen vinden. Als de leverancier de voorwaarden wijzigt, laat deze dat aan je weten.

Energiecontract loopt af

Wanneer je (vaste) energiecontract afloopt, wordt dat niet stilzwijgend verlengd. In plaats daarvan krijg je een seintje voordat je contract afloopt. Je kunt dan overstappen, of je contract laten verlengen. En je krijgt eventuele kortingen uitgekeerd, of dat wordt verrekend met de uiteindelijke afrekening. Hoe lang van tevoren je bericht krijgt dat je energiecontract afloopt, verschilt per verzekeraar. Dit heet het switchwindow. Het switchwindow is een goed moment om energiecontracten te vergelijken. Je kunt vanaf dat moment ook al je overstap regelen.

Als je niet overstapt of je contract laat verlengen, blijf je wel bij je huidige energieleverancier. Je krijgt dan een variabel contract en betaalt dus de marktprijzen. Dit kun je daarna op elk moment opzeggen, maar wel met een opzegtermijn van (meestal) een maand.

Energiecontract en verhuizing

Ga je verhuizen? Dan wordt je energiecontract niet automatisch opgezegd. Er zijn dan verschillende opties wat betreft je contract:

  • Je neemt het energiecontract mee naar je nieuwe woning. Als je nog een lange tijd op je contract hebt staan, is dit vaak de beste optie. Je energiecontract loopt gewoon door. Wel wordt er een nieuwe inschating van verbruik gemaakt. Je situatie is natuurlijk anders; misschien heb je een groter huis, of woon je met meer mensen. Dit kan ook een ander energieverbruik opleveren.
  • Je zegt je energiecontract op en sluit een nieuw energiecontract af op je oude adres. Let wel op: als je niet binnen je switchwindow opzegt, moet je waarschijnlijk een opzegvergoeding betalen. Dit geldt niet als jouw energieleverancier geen energie kan leveren op je nieuwe adres.

Energiecontract opzeggen

Wil je je energiecontract opzeggen? Let er dan op dat je dit binnen je switchwindow doet. Als je dat te vroeg doet, betaal je een opzegvergoeding. Meestal is het switchwindow drie maanden, maar dit kan per leverancier verschillen.

Dit geldt natuurlijk alleen voor een vast contract. Voor variabele (of dynamische) contracten geldt geen switchwindow. Wel heb je een maand opzegtermijn. Je betaalt dan dus geen opzegvergoeding.

Als je een nieuw energiecontract afsluit bij een nieuwe leverancier, dan hoef je jouw oude contract niet zelf op te zeggen. Dat doet de nieuwe leverancier. Sluit je een nieuw energiecontract af omdat je verhuist? Dan moet je wel zelf je oude energiecontract opzeggen.Hoor je na het overstappen even niets van je ‘oude’ leverancier? Dat is geen ramp, vaak op de dag dat het contract overgaat naar je nieuwe leverancier krijg je bericht.

Boete bij je energiecontract

Als je te vroeg overstapt of om een andere reden je vaste energiecontract voortijdig opzegt, moet je een opzegvergoeding (ook wel overstapboete genoemd) betalen. De hoogte van deze boete hangt af van een paar factoren:

  • hoe lang je contract eigenlijk nog zou lopen;
  • of je stroom, gas, of allebei gebruikt;
  • wanneer je contract is afgesloten.

Sinds 1 juni 2023 is de methode om de opzegvergoeding te berekenen flink veranderd. Hierdoor is de opzegvergoeding omhoog gegaan. Wil je weten wat jouw overstapboete zou zijn?

Bereken hier je overstapboete voor contracten met een ingangsdadatum na 1 juni 2023

Advies over energiecontracten

Het is makkelijk om door de bomen het bos niet meer te zien. Er zijn heel veel energieleveranciers met verschillende voorwaarden. En wat als je zonnepanelen hebt? Dan moet je opeens ook nadenken over terugleververgoedingen.

Bij Independer geven we advies op maat. Vul je gegevens in bij onze vergelijker en zie welk energiecontract het beste past bij jouw situatie. Kom je er alsnog niet uit? Dan kun je ook contact opnemen met onze klantenservice.

Veelgestelde vragen over energiecontracten

Nee, dit mag niet meer bij contracten die na 1 december 2011 zijn afgesloten. Als je contract afloopt, betekent het niet dat de energielevering ineens stopt. Je krijgt dan een contract voor onbepaalde tijd met een opzegtermijn van 30 dagen. Vanaf dat moment betaal je de variabele tarieven van jouw energieleverancier. Let op dat de variabele tarieven een stuk hoger kunnen zijn dan de tarieven van je vaste contract.

Bij een vast contract horen meestal ook vaste tarieven. De hoogte van de tarieven en de vaste leveringskosten blijven hetzelfde voor de afgesproken looptijd. Hierdoor heb je de zekerheid van een vast tarief, dat over het algemeen lager is dan een variabel tarief. Je zit dan ook voor een bepaalde tijd vast aan een contract. Wil je vóór het einde van dit contract overstappen? Dan kan het zijn dat jouw leverancier een opzegvergoeding in rekening brengt.

Met een vrij opzegbaar contract zit je niet vast aan een bepaalde looptijd. Ook ben je altijd vrij om over te stappen naar een andere energieleverancier en heb je variabele tarieven. Dit betekent dat je ook kan profiteren van prijsdalingen in de markt. Aan de andere kant stijgt je tarief wanneer de energieprijzen stijgen. Als je een vast contract met vaste tarieven hebt afgesloten, heb je dat niet.

Een energieleverancier is een partij die jou je energie levert. Het kan zijn dat ze dit inkopen bij een producent of handelaar, of dat zij zelf energie produceren. Je bent vrij in je keuze van leverancier. Op www.acm.nl kun je zien welke leveranciers een vergunning hebben om de energie bij je thuis te leveren. Aan jouw energieleverancier betaal je jouw (verbruiks)kosten voor energie en de doorberekende kosten van de netbeheerder.

Als je energieleverancier failliet gaat, neemt een andere leverancier de levering tijdelijk over. Je komt dus niet zonder energie te zitten. Daarna mag je zelf aangeven of je bij de tijdelijke leverancier blijft, of liever overstapt naar een andere.

Dit doet de ACM (Autoriteit Consument & Markt). Dit is een overheidsorganisatie die controleert of energieleveranciers en netbeheerders zich aan de regels en wetten houden. Wanneer een leverancier of netbeheerder zich niet aan de regels houdt, worden er maatregelen genomen of krijgen zij een boete.

Bronnen en expertise

Informatie gecontroleerd door expert

expert
Joris Kerkhof
De informatie op deze pagina is gecontroleerd door Joris Kerkhof. Hij is expert op het gebied van energie en is een veelgevraagd expert in de media. Bijvoorbeeld bij het AD en de Volkskrant.
De informatie op deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 10 februari 2025.

Disclaimer

Het gebruik van de informatie is volledig de verantwoordelijkheid van de lezer. Independer staat niet in voor eventuele juridische correctheid, volledigheid en effectiviteit. Bekijk voor meer informatie ook ons redactioneel beleid.

Awards

wua-logo-square.png shopping-awards.png bmc.png emerce-11245-populairste-website-vergelijking-2021-46x52.png